Uzdrowisko Bohdaneč znajduje się 5 km na północny zachód od Pardubic w Kotlinie Pardubickiej.
Uzdrowisko Bohdaneč leży na Płycie Wschodniołabskiej w szerokiej dolinie zalewowej Łaby na wysokości 220 m n.p.m. w bezpośrednim sąsiedztwie miasta Pardubice, będącego stolicą regionu. Uzdrowisko zostało założone pod koniec XIX wieku jako uzdrowisko borowinowe, wykorzystujące pobliskie bogate złoże borowiny. Uzdrowisko z cenną kubistyczną architekturą specjalizuje się w leczeniu chorób układu ruchu. Kompleks tworzą bezbarierowe budynki połączone korytarzami łącznikowymi.
Oficjalna nazwa
Léčebné lázně Bohdaneč a.s.
Masarykovo nám. 6
533 41 Lázně Bohdaneč
Lokalizacja
Gmina: Lázně Bohdaneč
Powiat: Pardubice
Województwo: Pardubický
Forma prawna
Spółka akcyjna
Właściciel, założyciel
Léčebné lázně Bohdaneč a.s.
Naturalne źródło lecznicze
Woda mineralna
Peloid
Rozległe złoża borowiny o powierzchni ponad 40 ha znajdują się w bliskim sąsiedztwie uzdrowiska, a ich wiek szacuje się na 12 000 lat. Wykorzystanie borowiny (torfu) do celów leczniczych zaproponował Jan Veselý, założyciel uzdrowiska, który kazał zbadać wartość borowiny w Wiedniu i zainspirował się opinią inż. Františka Šantrůčka z Pragi, który zalecił wykorzystanie lecznicze tutejszej borowiny ze względu na jej idealne właściwości. Po wysuszeniu jest lekka, bez domieszek gliny, typowych dla innych borowin, potrafi długo utrzymywać jednolitą temperaturę.
Wskazania
Choroby układu nerwowego
Choroby aparatu ruchu
Liczba miejsc w uzdrowisku
Kąpiele borowinowe (własna borowina)
Okłady borowinowe (własna borowina)
Hydroterapia
Balneoterapia
Masaże
Fizjoterapia
Rehabilitacja
Indywidualna rehabilitacja ruchowa
Elektroterapia
Termoterapia
Terapia światłem
Terapia CO2
Tlenoterapia
Okłady
Dostęp dla osob niepełnosprawnych
pełny/całkowity
Basen
Basen kryty jest częścią kompleksu uzdrowiskowego i znajduje się w pawilonie Veselý.
Wymiary: 9 × 20 m
Basen jest wypełniony wodą mineralną z głębokiej studni artezyjskiej, czystą szczawą alkaiczną, pod względem chemicznym typu wodorowęglanowo-sodowego o zwiększonej zawartości fluorków, która ma pozytywne oddziaływanie na cały aparat ruchu i układ sercowo-naczyniowy, temperatura wody: 29 – 30°C.
Infrastruktura miejscowości
sportowo-rekreacyjna
kryty basen
mini golf
ścieżka rowerowa
trasa turystyczna
usługi
restauracja
kawiarnia
sklep spożywczy
inne sklepy
biblioteka
Dojazd transportem publicznym
przystanek autobusowy
przystanek trolejbusowy (linia Pardubice – Lázně Bohdaneč)
lotnisko (15 km, Międzynarodowy Port Lotniczy Pardubice)
Odległość do miasta wojewódzkiego
Pardubice 10 km, 0:10 h
Hradec Králové 26 km, 0:25 h
Cenne budynki uzdrowiskowe w stylu kubistycznym. Najcenniejszą budowlą jest Pawilon Gočár, który jest jedną z pereł architektury kubistycznej i nosi imię jego twórcy, słynnego architekta Josefa Gočára. Pawilon został zbudowany w latach 1910-1913 przez budowniczego Josefa Novotnego z Pragi, uroczyście otwarto go 1 maja 1913 roku. Dzięki celowości i praktyczności zastosowanych rozwiązań, wprawdzie po różnych przebudowach, ale jest używany do dziś. Częścią pawilonu jest rozległy taras, który oferuje klientom miejsce do relaksu i wypoczynku, w okresie letnim dużą popularnością cieszą się leżaki. Pawilon Gočár od 29 grudnia 1983 roku jest objęty państwową opieką konserwatorską jako zabytek kultury.
Pawilon Jubileuszowy – Budowę Pawilonu Jubileuszowego rozpoczęto w 1928 roku z okazji 10 rocznicy powstania Republiki Czechosłowackiej (stąd nazwa – Jubileuszowy).
Wszystkie domy zdrojowe są połączone przeszkloną kolumnadą, która przechodzi również przez 62-metrowy pawilon Gočára.
Powstanie uzdrowiska wiąże się z nazwiskiem Jana Veselego, pochodzącego z miasta Bohdaneč, który w latach 90. XIX wieku był dzierżawcą stawów majątku pardubickiego i prezesem Spółdzielni Wodnej ds. Regulacji Potoku Rajskiego. Celem spółdzielni było osuszenie łąki i dostosowanie obszaru zlewni potoku Rajskiego tak, aby zmniejszyć wilgotność w miasteczku Bohdaneč. Właśnie tutaj zrodziła się myśl o utworzeniu uzdrowiska. Jan Veselý wiedział, że Rajský potok przepływa przez wieś Libišany, gdzie jego ojciec wydzierżawił rozległą łąkę i skąd zainteresowani za niewielką opłatą wywozili torf. Tak powstał pomysł wykorzystania torfu do celów leczniczych.
Pierwszy sezon uzdrowiskowy otwarto w 1897 roku. Nowy etap rozwoju uzdrowiska rozpoczął się w 1911 roku, gdy uzdrowisko wykupiła gmina Bohdaneč. W 1913 r. oddano do użytku pawilon Gočár – unikatowy funkcjonalistyczny budynek zaprojektowany przez architekta Gočára, a do celów leczniczych zaczęto też wykorzystywać wodę mineralną.
Park został założony wkrótce po utworzeniu uzdrowiska, ostateczną formę nadał mu František Josef Thomayer (1856–1938), który sprawował funkcję dyrektora praskich parków i ogrodów, ale zajmował się też projektowaniem ogrodów poza Pragą. Charakterystyczne dla jego projektów było połączenie naturalnej części krajobrazowej z częścią regularną, którą tworzyły ozdobne rabaty kwiatowe.
Park jest podzielony Strugą Rajską, kanałem służącym do zasilania stawów, na dwie części: przednią część parkową i tylną częścią leśnoparkową. Przednia część jest utrzymywana i poprzecinana licznymi ścieżkami, tylna część stopniowo zamienia się w obszar naturalnego krajobrazu.
Jan Veselý – założyciel uzdrowiska
Josef Ludvík Gočár – architekt, autor projektu głównego budynku uzdrowiska
Jednostka hydrogeologiczna
Czwartorzęd Łaby po Pardubice (1122)
Typ źródeł
Wody mineralne typu szczaw wodorowęglanowo-sodowych o podwyższonej zawartości fluorków.
Poszczególne źródła
Naturalna woda mineralna z odwiertu głębinowego Nová Panenka, która wyróżnia się nie tylko zwiększoną mineralizacją, ale również większą zawartością rzadko występujących elementów fluorowych. Odwiert wykonano bezpośrednio na terenie uzdrowiska w latach 1967–1968.
|
Nazwa źródła |
Całkowita mineralizacja (w mg/l) |
Głębokość odwiertu (w m) |
Skład chemiczny |
|
Nová Panenka |
1 060–1 190 |
|
szczawa wodorowęglanowo-sodowa o zwiększonej zawartości fluorków, zawartość wolnego CO2: 70 mg/l |
|
Panenka |
1 312 |
347,5 |
szczawa wodorowęglanowo-sodowa o zwiększonej zawartości fluorków |
Kanał Opatowicki – ważne świadectwo średniowiecznej architektury, jest to sztuczny kanał (długość 32 km, średnia głębokość 1,5 m, pokonuje różnicę wysokości około 20 metrów), który odchodzi od Łaby i wraca do Łaby. Dzisiejszą formę uzyskał za panowania rodu Pernštejnów na przełomie XV i XVI wieku. Służył głównie do zasilania rozległego systemu stawów, założonego przez Viléma z Pernštejna. W czasach swojego największego rozwoju system składał się z prawie z 300 stawów. Na kanale było ponad 30 młynów, a dziś jest tu kilka małych elektrowni wodnych. Kanał jest objęty opieką konserwatorską jako zabytek techniki i stanowi ważny element krajobrazu.
Staw Bohdaneč
Ścieżka dydaktyczna Pętla Gočára
doc. RNDr. Irena SMOLOVÁ, Ph.D.
irena.smolova@upol.cz
Katedra geografie
Přírodovědecká fakulta
Univerzita Palackého v Olomouci
17. listopadu 12
771 46 Olomouc